Aymarodes striata
| Aymarodes striata | |||
| (Druce, 1906) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Infrarząd | |||
| Nadrodzina |
Bombycoidea | ||
| Rodzina | |||
| Rodzaj |
Aymarodes | ||
| Gatunek |
Aymarodes striata | ||
| Synonimy | |||
| |||
Aymarodes striata – gatunek motyla z rodziny Apatelodidae, jedyny z monotypowego rodzaju Aymarodes.
Taksonomia i ewolucja
Kladogram Apatelodidae wg Orlandina i innych (2024)
|
Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1906 roku przez Herberta Druce’a na łamach „Annals and Magazine of Natural History” pod nazwą Apatelodes striata. Miejsce typowe znajduje się nad Rio Huacamaya w peruwiańskim La Unión[1]. W 2024 roku Elton Orlandin, Mônica Piovesan i Eduardo Carneiro na podstawie wyników molekularno-morfologicznej analizy filogenetycznej przenieśli ów gatunek do nowego, monotypowego rodzaju Aymara, nazwą nawiązując do ludu Ajmara zamieszkującego tereny występowania motyla[2]. Nazwa ta okazała się jednak młodszym homonimem, w związku z czym ci sami autorzy w 2025 roku wprowadzili dla rodzaju nową nazwę Aymarodes[3].
Według wyników wspomnianej analizy Orlandina i innych z 2024 roku omawiany takson zajmuje pozycję siostrzaną dla kladu tworzonego przez rodzaje Campesina, Tupac, Hygrochroa, Cecile i Apatelodes, tworząc z nimi klad siostrzany dla kladu tworzonego przez rodzaje Peabiru, Kaweskar, Asocia i Tapuia[2].
Morfologia
Motyl o rozpiętości skrzydeł około 40 mm. Głowa wraz z czułkami, tułów wraz z tegulami oraz odwłok są płowobrązowe[1]. Przednie skrzydło jest wąskie, podługowato-trójkątne z płytkim wklęśnięciem zaczynającym się u szczytu drugiej gałęzi żyłki medialnej. Sektor radialny wypuszcza cztery gałęzie. Wierzch jest brązowawy z kilkoma ciemnobrązowymi, kątowo pozaginanymi liniami, spód zaś jaśniejszy i bez takich linii. Tylne skrzydło z obu stron jest brązowawe[2], na spodzie może mieć dwie jasne, faliste linie w okolicy środka[1]. Cechuje się ono ponadto długim i zakrzywionym wędzidełkiem[2]. Strzępiny są płowobrązowe[1].
Samcze genitalia cechują się tarczowatym, w całości zesklerotyzowanym tegumenem, krótkim i niezmodyfikowanym unkusem o połowie nasadowej tak szerokiej jak tegumen, a połowie szczytowej wąskiej i dobrzusznie zakrzywionej, rozwiniętymi wyrostkami towarzyszącymi, brakiem gnatosa, oraz słabiej od unkusa zesklerotyzowaną i niemal dwukrotnie od niego dłuższą, prostokątną z zaokrąglonym szczytem walwą o słabo wykształconych koście i sakulusie. Walcowaty edeagus ma małe, ścięte, dobrzusznie wystające cekum i pozbawioną cierni wezykę[2].
U samicy ósme tergum odwłoka ma trójkątną płytkę o szerokich ramionach bocznych niezrośniętych z zesklerotyzowaną płytką antewaginalną. Cienkie, walcowate, nieco szpatułkowato rozpłaszczone na szczytach przydatki przednie i tylne są równych długości. Torebka kopulacyjna ma jajowaty, błoniasty korpus, sercowate znamię z dowewnętrznie skierowanymi, przewężonymi kolcami oraz dwukrotnie dłuższy od korpusu, wszędzie niemal jednakowo szeroki, błoniasty ze zesklerotyzowanym pasemkiem przed korpusem przewód. Błoniasty kanał nasienny leży blisko kolikulum. Zesklerotyzowaną i grzbietobrzusznie wyciągniętą brodawkę odbytową porastają szczecinki[2].
Rozprzestrzenienie
Owad neotropikalny, znany tylko z południowego Peru[1][2].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 H. Druce. Descriptions of some new species of Heterocera from tropical South America. „Annals and Magazine of Natural History”. 18 (7), s. 77–94, 1906.
- 1 2 3 4 5 6 7 Elton Orlandin, Mônica Piovesan, Eduardo Carneiro. Systematics of Apatelodidae Neumoegen & Dyar, 1894 (Lepidoptera: Bombycoidea) based on molecular and morphological data. „Invertebrate Systematics”. 38, 2024. CSIRO Publishing. DOI: 10.1071/IS24041.
- ↑ Elton Orlandin, Mônica Piovesan, Eduardo Carneiro. New species and taxonomic notes on the Apatelodidae (Lepidoptera: Bombycoidea). „Zootaxa”. 5642 (1), s. 1–15, 2025. DOI: 10.11646/zootaxa.5642.1.1.