Qyteti metropolitan i Katanias

Katania
Catania
Qytet metropolitan
Città metropolitana di Catania
Palazzo Minoriti, selia institucionale
Palazzo Minoriti, selia institucionale
Flag of Katania
Flamuri
Coat of arms of Katania
Coat of arms
Vendndodhja e qytetit metropolitan të Katanias në Itali
Vendndodhja e qytetit metropolitan të Katanias në Itali
Koordinatat: 37°30′22″N 15°05′11″E / 37.50611°N 15.08639°E / 37.50611; 15.08639
ShtetiItalia
RajoniSicilia
KryeqendraKatania
Komunat58
Qeverisja
 • Kryetari metropolitanEnrico Trantino
Sipërfaqja
 • Total
3.575,36 km2 (138,045 sq mi)
Popullsia
 (1 janar 2025)[1]
 • Total
1.070.169
Zona kohoreUTC+1 (CET)
 • Verë (DST)UTC+2 (CEST)
Faqja zyrtarewww.cittametropolitana.ct.it

Qyteti metropolitan i Katanias (italisht: Città metropolitana di Catania) është një njësi administrative territoriale në Italia, në rajonin e Sicilias, me kryeqendër Katanian. Ai zëvendësoi ish-provincën e Katanias dhe është një ent territorial i zonës së gjerë.[2][3] Sipas të dhënave të 1 janarit 2025, ai kishte 1.070.169 banorë, 58 komuna dhe një sipërfaqe prej 3.575,36 km².[1]

Gjeografia

Territori i qytetit metropolitan shtrihet në pjesën lindore të Sicilias dhe përfshin një hapësirë bregdetare, kodrinore dhe malore, të organizuar rreth Katanias dhe rrjetit të komunave përreth saj.[3][1] Ai përkon me territorin e ish-provincës së Catanias dhe kufizohet me qytetin metropolitan të Mesinës, me Ennën, me Caltanissettën, me Raguzën dhe me Sirakuzën.[4]

Brenda territorit metropolitan ndodhet një pjesë e rëndësishme e Etnas, mali vullkanik më i lartë aktiv në Evropë, i njohur si Trashëgimi Botërore e UNESCO-s.[5]

Historia

Qyteti metropolitan i Katanias u krijua me ligjin rajonal sicilian nr. 15 të 4 gushtit 2015, në kuadër të reformës së enteve territoriale në Sicilia.[2][3] Sipas të dhënave administrative të përdorura nga Tuttitalia, enti u institua më 12 shkurt 2016 dhe është operativ që nga 1 janari 2017.[1]

Si ent i zonës së gjerë, ai ushtron funksione të planifikimit strategjik, koordinimit territorial dhe organizimit të shërbimeve me interes metropolitan, në lidhje të ngushtë me rolin qendror të Catanias në Sicilinë lindore.[2]

Ndarja administrative

Qyteti metropolitan përbëhet nga 58 komuna.[3][1] Përveç Katanias, ndër qendrat më të rëndësishme të territorit përfshihen Acireale, Misterbianco, Paternò, Kaltagirone, Adrano, Mascalucia dhe Giarre.[6]

Administrata

Kryetari metropolitan është Enrico Trantino, i cili u vendos në detyrë më 5 qershor 2023, në të njëjtën ditë kur u shpall kryetar i komunës së Catanias.[7] Në bazë të faqes zyrtare të entit, kryetari metropolitan është sipas ligjit edhe kryetari i komunës kryeqendër.[7]

Organet kryesore të entit janë kryetari metropolitan, këshilli metropolitan dhe konferenca metropolitane.[8] Selia ligjore ndodhet në Palazzo Minoriti, në Via Prefettura 14 në Catania, ndërsa selia operative ndodhet në Centro Direzionale Nuovaluce në Tremestieri Etneo.[8][9]

Demografia

Qyteti metropolitan i Katanias kishte 1.070.169 banorë më 1 janar 2025.[1] Qendra më e madhe është Katania, me 298.054 banorë në të njëjtën datë.[10]

Ai përfshin si zonat më të dendura urbane të bregdetit jonik, ashtu edhe komuna të brendshme me karakter kodrinor e malor, veçanërisht në zonën etneane dhe në territorin calatino.[3][11]

Transporti

Territori metropolitan i Katanias është një nga nyjat kryesore të transportit në Sicilinë lindore. Catania Centrale është stacioni hekurudhor kryesor i zonës dhe ka 7 binarë për shërbimin e udhëtarëve.[12]

Transporti ajror mbështetet te Aeroporti i Katanias-Fontanarossa, i cili regjistroi 12.369.485 pasagjerë gjatë vitit 2025.[13]

Kultura dhe turizmi

Brenda territorit metropolitan ndodhen dy site të UNESCO-s me rëndësi të veçantë. I pari është Etna, i njohur për rëndësinë e tij të jashtëzakonshme gjeologjike dhe vullkanologjike.[5]

I dyti është siti serial Le città tardo barocche del Val di Noto, i cili përfshin në territorin metropolitan Catanian, Caltagironen dhe Militello in Val di Catania.[14][15]

Shih edhe

Referime

  1. 1 2 3 4 5 6 "Città Metropolitana di Catania (CT) - Guida ai comuni e info utili" (në italisht). Tuttitalia. Marrë më 14 prill 2026.
  2. 1 2 3 "Legge regionale 4 agosto 2015, n. 15" (PDF). Gazzetta Ufficiale della Regione Siciliana (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.
  3. 1 2 3 4 5 "Chi siamo". Città Metropolitana di Catania (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.
  4. ↑ "Sintesi non tecnica - PUMS" (PDF). Città Metropolitana di Catania (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.
  5. 1 2 "Mount Etna". UNESCO World Heritage Centre (në anglisht). Marrë më 14 prill 2026.
  6. ↑ "Comuni della Città Metr. di Catania per popolazione" (në italisht). Tuttitalia. Marrë më 14 prill 2026.
  7. 1 2 "Il Sindaco della Città Metropolitana di Catania". Città Metropolitana di Catania (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.
  8. 1 2 "Organi di Governo". Città Metropolitana di Catania (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.
  9. ↑ "Palazzo Minoriti". Città Metropolitana di Catania (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.
  10. ↑ "Comuni della Città Metr. di Catania per popolazione" (në italisht). Tuttitalia. Marrë më 14 prill 2026.
  11. ↑ "Sintesi non tecnica - PUMS" (PDF). Città Metropolitana di Catania (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.
  12. ↑ "Catania Centrale". Rete Ferroviaria Italiana (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.
  13. ↑ "Totale progressivi fino a dicembre 2025". Assaeroporti (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.
  14. ↑ "Le città Tardo Barocche del Val di Noto". Ministero della Cultura (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.
  15. ↑ "Le città tardo barocche del Val di Noto (Sicilia sud-orientale)". Commissione Nazionale Italiana per l'UNESCO (në italisht). Marrë më 14 prill 2026.

Lidhje të jashtme

Ky artikull është botuar nga Wikipedia. Teksti licencohet sipar Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0. Mbi kartelat media mund të ketë kushte shtesë.