Bezirk Dubiecko

Powiat Dubiecko
Bezirk Dubiecko
powiat
1854–1867
Ilustracja
Państwo

 Cesarstwo Austrii

Kraj związkowy

Królestwo Galicji i Lodomerii

Powiat

cyrkuł sanocki

Siedziba

Dubiecko

Data powstania

1854

Data likwidacji

1867

Starosta

Adolph Oehl (1858)

Powierzchnia

6,3 mil²

Populacja (1854)
• liczba ludności


28.378

Języki urzędowe

niemiecki

Szczegółowy podział administracyjny
Plan
Liczba gmin katastralnych (1854)

44 (w tym 2 miasta)

brak współrzędnych

Bezirk Dubiecko – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasto Dubiecko.

Historia

Bezirk Dubiecko utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde)[1].

Bezirk Dubiecko objął obszar o wielkości 6,3 mil², zamieszkany przez 28.378 ludzi i podzielony na 44 gminy katastralne, w tym miasta Dubiecko i Dynów. Wszedł w skład cyrkułu sanockiego, jako jeden z jego jedenastu powiatów[2].

Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów[1][3]. Jednym z tych nowych powiatów był powiat brzozowski, w skład którego wszedł m.in. w całości zniesiony Bezirk Dubiecko[4][5]. 19 czerwca 1867 jedenaście gmin dawnego Bezirk Dubiecko (Bachórzec, Drohobyczka, Dubiecko, Huta Drohobycka, Podbukowina, Polchowa, Przedmieście Dubieckie, Ruska Wieś, Sielnica, Słonne i Śliwnica) wyłączono z powiatu brzozowskiego i włączono do powiatu przemyskiego[6]. 1 sierpnia 1878 wszystkie te gminy powróciły do powiatu brzozowskiego[7], lecz już 1 września 1887 znów zmieniono zdanie i gminy te – a także gminę Kosztowa – włączono do powiatu przemyskiego[8].

Władze

Starostowie

  • Adolph Oehl (1858)

Podział administracyjny (1854)

Podział administracyjny Bezirk Dubiecko w 1854 roku[2]
Lp. Gmina jednostkowa Powierzchnia Ludność Powiat w 1867 po zniesieniu
1 Dydnia z Wolą 1857 1047 brzozowski
2 Krzywe 1291 420 brzozowski
3 Jabłonka 1629 554 brzozowski
4 Wydrna 1079 600 brzozowski
5 Końskie 1535 430 brzozowski
6 Krzemienna 833 310 brzozowski
7 Niewistka 983 300 brzozowski
8 Obarzym 1073 308 brzozowski
9 Temeszów z Wincentówką 810 472 brzozowski
10 Witryłów 1799 395 brzozowski
11 Dynów (M) 1694 2660 brzozowski
12 Igioza 320 200 brzozowski
13 Łubno z Kaźmierówką 3913 1446 brzozowski
14 Ulanica 944 524 brzozowski
15 Nozdrzec z Karolówką 596 790 brzozowski
16 Hłudno Górne i Dolne 2044 967 brzozowski
17 Wara 1778 532 brzozowski
18 Bachórzec 1290 916 brzozowski[9][10][11]
19 Izdebki 5024 1812 brzozowski
20 Wesoła 3176 1489 brzozowski
21 Magierów i Ujazdy 540 brzozowski
22 Dąbrówka Starzeńska z Wolą 961 298 brzozowski
23 Dylągowa 3513 801 brzozowski
24 Gdyczyna z Wołodzką Wolą 1340 175 brzozowski
25 Siedliska 782 285 brzozowski
26 Poręby, Jasionów i Huty 1104 444 brzozowski
27 Wołodź 382 347 brzozowski
28 Bartkówka 957 680 brzozowski
29 Pawłokoma 1147 716 brzozowski
30 Sielnica 1552 657 brzozowski[9][10][11]
31 Bachórz 1423 405 brzozowski
32 Harta z Lipnikiem i Paprocią 3677 1631 brzozowski
33 Chodorówka 492 254 brzozowski
34 Kosztowa 1211 683 brzozowski[11]
35 Laskówka 1047 488 brzozowski
36 Drohobyczka 1718 656 brzozowski[9][10][11]
37 Huta Drohobycka 576 397 brzozowski[9][10][11]
38 Podbukowina 572 206 brzozowski[9][10][11]
39 Polchowa 435 216 brzozowski[9][10][11]
40 Dubiecko (M) 1444 1097 brzozowski[9][10][11]
41 Przedmieście z Czerwonką 952 519 brzozowski[9][10][11]
42 Śliwnica 1485 597 brzozowski[9][10][11]
43 Słonne 254 167 brzozowski[9][10][11]
44 Ruska Wieś 959 487 brzozowski[9][10][11]

Objaśnienie:

(M) = miasto; (m) = miasteczko

Przypisy

  1. 1 2 Krzysztof Ostafin, Podziały administracyjne Galicji 1857 – 1910 [online], ArcGIS StoryMaps, 13 marca 2024 [dostęp 2025-03-10].
  2. 1 2 Allgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855.
  3. ↑ Krzysztof Ostafin, Mateusz Troll, Dominik Kaim, Jakub Taczanowski, Problem doboru jednostek odniesienia przestrzennego w integracji danych z drugiej połowy XIX i początku XX w. z terenów Galicji i Śląska Austriackiego, „Studia Geohistorica” (8), 2020, s. 194–212, DOI: 10.12775/SG.2020.09, ISSN 2300-2875 [dostęp 2025-03-10].
  4. ↑ Verordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator
  5. ↑ Polona [online], polona.pl [dostęp 2025-03-10].
  6. ↑ Verordnung des Ministers des Innern vom 19 Juni 1867, betreffend mehrere Aenderungen der neuen administrativen Bezirks-Abgränzung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau
  7. ↑ Dziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1878, Nr 37 (s. 84, wykaz: ss.91–95)
  8. ↑ Dziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1886, Nr 62 (Data wejścia w życie to data rozpoczęcia czynności nowego sądu powiatowego w Dynowie, co nastąpiło 1 września 1887),
  9. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 19 czerwca 1867 włączono do powiatu przemyskiego.
  10. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 1 sierpnia 1878 włączono z powrotem do powiatu brzozowskiego.
  11. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 1 września 1887 włączono do powiatu przemyskiego.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.